
بیماری آشالازی یکی از بیماریهای نادر است که سبب فلج شدن مری میشود. این اختلال باعث دشواری در عبور غذا و مایعات از لوله بلع به معده میشود و باعث آسیب جدی به اعصاب مری میشود. فلج مری در نتیجهٔ آسیبهای وارد شده به مری ایجاد میشود و باعث اختلال در فعالیتهای طبیعی آن میشود. آشالازی هنگامی که رخ میدهد، مری به تدریج فلج میشود و توانایی فشار دادن غذا به معده را از دست میدهد. در این مقاله سعی میکنیم شما را با این بیماری نادر آشنا کنیم و روشهایی برای کنترل و درمان آن را معرفی کنیم.
بیماری آشالازی چیست؟
بیماری آشالازی نوعی اختلال است که باعث میشود مری قادر به انتقال غذا به معده نشود. در این بیماری، انتقال مواد غذایی و مایعات به داخل معده با مشکل مواجه میشود و عضلات لوله مربوطه ضعیف عمل میکنند. در نقطه اتصال مری به معده، یک حلقه از عضله به نام “اسفنکتر تحتانی مری” (LES) وجود دارد. در صورت آسیب عصبی و ابتلا به آشالازی، این عضله دچار مشکل می شود و دیگر غذا قادر به عبور به معده نیست. در وضعیت نرمال، اسفنکتر تحتانی مری در هنگام عبور غذا به معده، باز میشود و مسیر عبور غذا را آسان میکند.
بیش تر بخوانید => خونریزی مقعدی
علل بیماری آشالازی چیست؟
علت دقیق بیماری آشالازی هنوز مشخص نشده است، اما یک سری تحقیقات نشان می دهد که این بیماری در واقع نوعی اختلال خودایمنی است که توسط ویروسها ایجاد میشود. در این بیماری، سیستم ایمنی بدن به سلولهای عصبی حمله میکند که در لایههای عضلانی دیواره مری و عضله اسفنکتر قرار دارند، و این امر باعث منقبض شدن عضلات ناحیه مری و اختلال در فعالیت طبیعی آنها میشود. این وضعیت باعث میشود که عضله اسفنکتر به طور غیرطبیعی فشار زیادی داشته باشد و مواد غذایی قادر به عبور به معده نباشند، به گونهای که حتی عبور مایعات نیز سخت و دشوار خواهد بود. هرچند برخی پزشکان عواملی مانند عوامل ژنتیکی و مشکلات ارثی را به عنوان علل احتمالی بروز این بیماری ذکر کردهاند، اما هنوز علت دقیق و قطعی آن مشخص نشده است.
علائم بیماری آشالازی
پیشرفت علائم بیماری آشالازی آرام آرام صورت می گیرد و ممکن است تا چند ماه یا حتی چند سال ادامه یابد. به طور کلی، افراد مبتلا به آشالازی با مشکلات زیر روبرو خواهند شد:
- دشواری در بلع یا دیسفاژی، که اغلب به عنوان علامت اولیه شناخته میشود.
- استفراغ یا بازگشت غذای هضم نشده.
- احساس درد شدید در ناحیه قفسه سینه.
- سوزش در سردل.
- کاهش وزن بدون رژیم یا تغییرات در رفتار تغذیهای.
- مشکلات در تغذیه صحیح.
- سکسکه و باد گلوی مزمن و پراکنده.
عوارض بیماری آشالازی
عوارض بیماری آشالازی ممکن است گسترده و متنوع باشند. برخی از عوارض احتمالی این بیماری عبارتند از:
- ضعف عضلات: آشالازی میتواند منجر به ضعف عضلات شود، به ویژه عضلاتی که در فرآیند بلع و گرفتن غذا نقش دارند.
- مشکلات تغذیه: به دلیل مشکلات در بلع، افراد مبتلا به آشالازی ممکن است مشکلات تغذیهای داشته باشند و وزن خود را از دست بدهند.
- عفونت های تنفسی: افراد با آشالازی ممکن است به علت باز شدن ناقض ورود غذا به راه حلق، در معرض عفونت های تنفسی قرار بگیرند.
- تنفس مشکلآور: در مراحل پیشرفتهتر بیماری، مشکلات تنفسی نیز افزایش یافته و تنفس با مشکلاتی همچون زورآوری و نفس گیری همراه میشود.
- کاهش کیفیت زندگی: به دلیل محدودیتهای بلع و تأثیرات جانبی، کیفیت زندگی افراد مبتلا به آشالازی ممکن است کاهش یابد.
- اختلالات روانی: برخی افراد ممکن است به دلیل محدودیتهای فیزیکی و تغییرات در زندگی روانی خود، با اختلالات روانی روبرو شوند.
همچنین باید توجه داشت که عوارض بیماری ممکن است با پیشرفت بیش تر بیماری تغییر کنند و نیاز به مداخله و مراقبت های متناسب با وضعیت فرد داشته باشد.
روش های تشخیص بیماری آشالازی
تشخیص بیماری آشالازی با استفاده از روشهای متنوعی صورت میگیرد. راههای تشخیص این بیماری به شرح زیر است :
بلع باریم
این آزمایش با مصرف مایعات خاص آزمایشگاهی انجام میشود. بیمار داروی باریم یا مایع مرتبط را مینوشد و با استفاده از اشعه ایکس، حرکت این مایع از طریق مری بررسی و تحلیل میشود. این آزمایش به ویژه مواردی همچون باریک شدن مری را مشخص میکند که در تشخیص بیماری آشالازی مؤثر است.
آندوسکوپی فوقانی
این روش از یک لوله باریک و انعطافپذیر با یک لوله کوچک برای بررسی اعضای داخلی بدن و دستگاه گوارش استفاده میکند. با عبور از مری، آندوسکوپی امکان مشاهده و بررسی دقیق را برای تخصصیترین متخصص گوارش ایجاد میکند.
مانومتری
این آزمایش دقیق، قدرت و توانایی عضلات مری را بررسی میکند. در این آزمایش، انقباضات عضلانی مری و شل شدن اسفنکتر مورد ارزیابی قرار میگیرد. نتایج مثبت آزمایش نشاندهنده عدم آرامش عضله اسفنکتر در پاسخ به بلع و نیز عدم انقباضات عضلانی در امتداد دیوارههای مری، به عنوان نشانه آشالازی میباشد.


بدون دیدگاه