سندرم روده تحریک پذیر که در علم پزشکی به آن کولیت عصبی نیز گفته میشود یک اختلال شایع است که معده و روده را تحت تأثیر قرار می دهد و اختلال در دستگاه گوارش ایجاد میکند. علائم این بیماری شامل گرفتگی، درد شکم، نفخ، گاز و اسهال یا یبوست می باشد. IBS در واقع یک بیماری مزمن است که بیمار برای درمان به یک طول درمان طولانی مدت نیاز دارد. در مقاله حاضر در خصوص بیماری سندروم روده تحریک پذیر و علل و عوامل ایجاد آن با خوانندگان عزیز صحبتی خواهیم داشت.
بیش تر بخوانید => سرطان کبد
سندرم روده تحریک پذیر چیست؟
کولیت عصبی نوعی اختلال عملکردی دستگاه گوارش است. این شرایط که اختلالات تعامل روده و مغز نیز نامیده می شود، با مشکلاتی در نحوه عملکرد روده و مغز بیمار در کنار هم مرتبط است. این مشکلات باعث می شود دستگاه گوارش بسیار حساس شود. آنها همچنین نحوه انقباض عضلات روده را تغییر می دهند که نتیجه آن درد شکم، اسهال و یبوست است. اگرچه سندروم روده تحریک پذیر در کارکرد دستگاه گوارش اختلال ایجاد میکند اما اگر به موقع درمان و کنترل شود قاعدتا به دستگاه گوارش آسیب نمی رساند یا خطر ابتلا به سرطان روده بزرگ را افزایش نمی دهد.
در بسیاری از بیماران مشکل سندروم روده تحریک پذیر معمولا یک مشکل مادام العمر است. زندگی با آن می تواند بسیار خسته کننده باشد و می تواند تاثیر زیادی بر فعالیت های عادی روزمره بیمار داشته باشدداشته باشد. البته تغییرات رژیم غذایی و داروها اغلب می توانند به کنترل علائم کمک کنند.
علل سندرم روده تحریک پذیر
بسیاری از پزشکان معتقد هستند که علل اصلی بیماری کولیت عصبی وراثتی بوده و در سابقه خانوادگی افراد بطور خفیف و یا شدید وجود داشته است. علت دقیق این بیماری شایع تقریبا ناشناخته است. با چیزهایی مانند عبور غذا از روده افراد بطور خیلی سریع یا خیلی آهسته، تحریک بیش از حد عصبها در روده، استرس مرتبط است.
این عارضه اغلب در افرادی که در آغاز سنین جوانی تا اوایل 40 سالگی هستند رخ می دهد. زنان دو برابر بیشتر از مردان به این بیماری مبتلا می شوند. همچنین IBS ممکن است برای چندین عضو خانواده اتفاق بیفتد. وجود استرس عاطفی میتواند برای این بیماری تحریک کننده و تشدید کننده باشد.
بیش تر بخوانید => سرطان های گوارش
علائم سندرم روده تحریک پذیر
همانطور که اشاره شد از جمله علائم بارز سندروم روده تحریک پذیر گرفتگی عضلات روده و معده و نیز ایجاد دردهای دوره ای در ناحیه شکم میباشد. بیمار در طول روز احساس نفخ و گاز معده دارد و همچنین گاه دچار اسهال و خواهد شد.
خوشبختانه فقط تعداد کمی از افراد مبتلا به کولیت عصبی علائم شدید دارند. نیاز به درمان و پیگیری مداوم بر درمان این بیماری بسیار موثر است. برخی از افراد به کمک پزشک می توانند علائم خود را با مدیریت رژیم غذایی، سبک زندگی و استرس کنترل کنند. همچنین طبق نظر پزشک معالج علائم شدیدتر را می توان با دارو و مسکن کنترل و درمان کرد. اگر بخواهیم بطور دقیق تر به علائم این بیماری اشاره داشته باشیم خواهیم دید که علائم آن شامل:
- تغییر در ظاهر حرکت روده
- تغییرات در دفعات دفع مدفوع
- علائم دیگری که اغلب مرتبط هستند عبارتند از احساس تخلیه ناقص و افزایش گاز یا مخاط در مدفوع خواهد بود.
روش های تشخیص سندرم روده تحریک پذیر
روش تشخیص سندروم روده تحریک پذیر از طریق علائمی است که بیمار در سیستم گوارش و مزاج خود میبیند. دیوارههای رودهها با لایههایی از ماهیچه پوشانده شدهاند که با حرکت غذا در دستگاه گوارش افراد منقبض میشوند. انقباضات قوی تر و طولانی تر از حد معمول می توانند باعث گاز، نفخ و اسهال شوند. اگر انقباضات در روده ضعیف باشد منجر به کند تر شدن عبور غذا شده و مدفوع خشک و سفت می شود. پس انقباضات عضلانی در روده می تواند از جمله روش های تشخیص این بیماری باشد.
افراد اگر تغییر مداوم در عادات روده یا سایر علائم سندروم روده تحریک پذیر دارند، لازم است جهت چکاپ و بررسی وضعیت به پزشک متخصص مراجعه نمایند. این علائم احتمال سرطان روده بزرگ را با خود به همراه دارد. علائم جدی تر عبارت
- کاهش وزن
- اسهال در شب
- خونریزی از رکتوم
- نارسایی کمبود آهن
- استفراغ بی دلیل
- در صورتی که درد حتی از طریق اجابت مزاج و دفع گاز معده کمتر نشود.
روش های درمان سندرم روده تحریک پذیر
مصرف داروی ویژه می تواند اثرگذارترین روش درمان سندروم روده تحریک پذیر باشد. در کنار سیر درمانی که بیمار تحت نظر پزشک خواهد داشت شاید بتوان گفت که رژیم غذایی مناسب و تغییر سبک زندگی در مسئله خوراک و مصرف غذایی می تواند نقش بسیار زیادی در درمان این بیماری شایع داشته باشد.
ایجاد تغییرات غذایی موثر مانند:
- افزایش فیبر در رژیم غذایی: میوه، سبزیجات، غلات و آجیل بیشتری بخورید.
- lصرف زیاد آب: هشت لیوان در روز.
- عدم استفاده از کافئین: از قهوه، شکلات، چای و نوشابههای گازدار
- پنیر و شیر را محدود کنید.
- عدم مصرف شیرگاو
- عدم مصرف گندم و غذاهای سنگین
تغییر در فعالیت و افکار
- عدم استعمال دخانیات
- دوری و کنترل استرس
- دوری از محرک های رایج مانند فلفل
نظم در مصرف داروها
- مصرف دارو طبق نظر پزشک
- در جریان قرار دادن پزشک از حساسیت های دارویی
همانطور که اشاره داشتیم از آنجایی که هیچ دلیل شناخته شده ای برای این بیماری وجود ندارد، نمی توانید از آن پیشگیری یا اجتناب کنید. اگر مبتلا به IBS هستید، می توانید با اجتناب از محرک ها از تشدید علائم جلوگیری کنید تا یک روش درمانی موثر برای کنترل سطح بیماری در شما باشد.
نتیجه گیری
در میان اواع بیماریهای گوارشی که ممکن است افراد متعددی را درگیرکند، بیماری سندروم روده تحریک پذیر نوعی اختلال در ناحیه روده و معده بیمار است که موجب دردهای عضلانی، اسهال و یبوست، نفخ شکمی و مواردی این چنینی میگردد و اگر بطور جدی و با مراجعه به پزشک متخصص پیگیری و درمان نشود در دراز مدت ممکن است منجر به سرطان روده گردد. عوامل ایجاد این بیماری تا کنون بطور دقیق محرز نگردیده و بیشتر پزشکان عامل وراثت را دلیل شایع این بیماری میدانند. رژیم غذایی کنترل شده و مصرف دارو میتواند این بیماری را کنترل و پس از مدتی تا حدودی درمان نماید.
بدون دیدگاه